srebrenitsa - mavi kelebek

Yakın tarihimizin en karanlık sayfalarından birini teşkil eden Bosna Savaşı (1992-1995) esnasında Bosna Hersek’te 312.000 kişi hayatını kaybetti. Bu kayıpların 200.000 kadarı Boşnak halkına aitti ve bu halk dünyanın gözü önünde sistematik bir soykırıma tabi tutulmuştu. 
11 temmuz 1995 günü Srebrenitsa’ya giren Sırp güçleri II. Dünya Savaşı’ndan sonra en büyük etnik kıyıma imza attı.
Birlesmis Milletlerin kontrolu altında olan Srebrenitsa'da , Hollandalı askerlerin göz yummasıyla yaşları 14 ile 75 arasında değişen 8 bini aşkın Müslüman Bosnalı erkek ve çocuk Sırplarca katledildi. 
Bosna ve Kosova’daki katliamlarda öldürülen sivillerin gömüldüğü toplu mezarların yeri bilinmiyordu, ki pek çoğunun halen de bilinmiyor. 
Söylenenlere göre toplu mezarların saklanmasında gösterilen itina pek az şeyde gösterilmiş. Mezarlar hem derin kazılmış hem de üstü kapatıldıktan sonra çevrenin doğal bitki örtüsüne uygun olarak yeşillendirilmiş. 
Bugüne değin toplu mezar bulmak için uğraşan insanların kullandıkları yöntemler (uydu resimleri vb) bu yüzden pek işe yaramamış. 
Sırpların savaş sırasında katlettiği Müslümanların cesetlerinin bulunduğu toplu mezarlar yıllar sonra Bosnalıların mavi kelebekleri takip etmesiyle bulundu. 
Çünkü mavi kelebekler tek bir çiçeğin üzerine konuyordu.Ve o çiçek sadece Bosna’daki toplu mezarların üzerinde çıkıyordu.Bu çiçek Artemis Çiçeğiydi.Bosnalıların verdikleri isimle Ölüm Çiçekleri. 
Bosna’da Mavi Kelebekler ve Ölüm Çiçekleri sayesinde bugüne kadar 300 toplu mezar bulundu
srebrenitza yaklaşık 8 bin boşnağın katledildiği yer. hem bir yer adı hemde 2. dünya savaşından sonraki en büyük katliamın adı. 
bosna da savaş devam ederken bu bölgeye gelen hollandalı birleşmiş milletler güçleri yerli halka yani müslüman boşnaklara, bu bölgenin artık güvenli bölge olduğunu ve tüm silahların toplanması gerektiğini söyleyerek bölgeyi silahsızlandırıyorlar. hollandalıların hemen ardından bu bölgeyi işgal eden sırplar herkesi katlederek öldürüyorlar. 7 yaşında bir çocuk da var içlerinde... ve biz dahil tüm dünya bu olaya böyle aval aval baka kalıyor. avrupa nın 'göbeğinde' 1995 yılında gerçekleşen bu katliamın bugün anma törenini ve bulunan yeni toplu mezarlarda ki kişilerin cenaze törenini izleyenler bir parçada olsa suçluluk duymuşlardır sanırım... 
srebrenitza binlerce kalp dolusu acının olduğu bir yerdir.
türkiye nin daha iyi anlaması, yakın durması, hakikatli ilişkiler kurması -halklar ve hükümetler düzeyinde- gereken sarayova yani saraybosna nın sınırları içindedir.
kalbimize vuran bir soy acısının adıdır.
bosna mayko, srebrenitza sestro...